Drie redenen om gebruikersonderzoek te doen

door Floris Lovink op 2 maart 2018
Blind mikken

Een gebruikersonderzoek is hét proces om de impact van design op gebruikers te begrijpen door gedrag te bestuderen. Zo kun je een product of dienst creëren dat voldoet aan de wensen, voorkeuren en behoeften van de doelgroep.

Er zijn natuurlijk tal van usability-testmethodieken die je kunt inzetten tijdens het ontwerpen en ontwikkelen van een site of applicatie. Je kunt kiezen uit methodes waarmee je achterhaalt wat eindgebruikers uit je doelgroep zeggen of wat ze daadwerkelijk doen met jouw online product. Daarnaast kun je meer of minder nadruk leggen op het meten/data verzamelen of echt inzicht verkrijgen. Kwantitatief vs. kwalitatief onderzoek dus.

Klinkt allemaal heel mooi, maar geef nou eens 3 concrete redenen om hier direct mee aan de slag te gaan. Ok, komen ze:

REDEN 1
Zonder raadpleging van de eindgebruiker ontwerp je op basis van aannames

Gebruikersonderzoek, zoals wij dat doen voor onze klanten, zorgt voor inzicht én leert ons wat eindgebruikers zeggen en doen. Super nuttig dus! Zonder deze invalshoek redeneer je eigenlijk alleen maar vanuit business needs en dat is maar 1 van de 3 invalshoeken om tot de beste oplossingen te komen.

Plaatje met daarin 'user needs, 'business needs', 'technically possible' en in de sweet spot: winning ideas.
Fig. 1: Op het snijvlak van business, eindgebruikers en techniek vinden we winnende ideeën.
​​​​​​

REDEN 2
Snel inzicht vergaren en bijsturen tíjdens het ontwikkelen

Een veelgehoord misverstand is dat gebruikersonderzoek pas plaats kan vinden nádat een product of dienst al helemaal af is. Het is veel verstandiger om het gedurende het ontwikkelproces van je nieuwe online product of dienst te doen. Wij werken met Scrum, wat ervoor zorgt dat we na 1 of 2 sprints genoeg hebben ontwikkeld om onze aannames tot dan toe te toetsen. Door een nieuwe website of applicatie zo vroeg aan eindgebruikers voor te leggen, kunnen we in ontwikkelsprints daarna eventueel nog nieuwe keuzes maken en prioriteiten verschuiven op basis van bevindingen. Dus nog binnen het afgesproken budget.

Een man richt zijn pijl op een schietschijf.
Fig. 2: Zodra je eindgebruikers betrekt bij de ontwikkeling, kun je pas echt gericht opt je doel mikken! 

REDEN 3
Het is goedkoop, simpel en super effectief.

Wat heb je nodig om gebruikersonderzoek te doen?

  • Vijf gebruikers uit relevante doelgroepen)
  • Zeven taken, acht vragen (ongeveer)
  • Vijf bonnen van bol.com
  • Een portable onderzoeklabje dat bestaat uit drie laptops:
    • Allereerst een laptop met extern beeldscherm, toetsenbord, muis en camera waar de deelnemers gebruik van maken
    • De tweede laptop fungeert als log- en notuleersysteem 
    • De laatste laptop dient als observatiesysteem om (samen met onze opdrachtgever) live mee te kijken met de deelnemers (meestal aangesloten op een TV in een andere ruimte)

"Maar vijf gebruikers?", hoor ik je denken. Ja slechts vijf, want N(1-(1- L)n). Dit betekent volgens het gerenommeerde Nielsen Norman Group simpelweg dat je met vijf gebruikers 85% van de aanwezige issues boven water krijgt. Om 100% van de eventuele problemen in je product of dienst naar boven te krijgen heb je een stuk meer gebruikers (vijftien!) nodig voor je onderzoek. En dat is duur. Het is dus veel effectiever én goedkoper om zo vroeg mogelijk een onderzoek te doen met vijf gebruikers, en later nog eens met vijf gebruikers, dan één keer met vijftien of meer.

Een grafiek waarop je ziet dat het optimale aantal deelnemers vijf is.
Fig. 3: Zodra je meer dan 5 deelnemers toevoegt aan het onderzoek, neemt het aantal bevindingen af (Bron: NN/g)

Wil je ook een gebruikersonderzoek doen voor jouw site of applicatie? Neem contact op met Floris!